Nadir Şah Əfşarın Pişəvərdəki nəsli: Tarixi irs və Britaniya qaynaqları

Nadir Şah Əfşarın Pişəvərdəki nəsli: Tarixi irs və Britaniya qaynaqları Nadir Şah Əfşarın Pişəvərdəki nəsli: Tarixi irs və Britaniya qaynaqları https://innews.az/az/news/id-44924

Britaniyanın Benqal Qərərgah Korpusu Mayoru Çarles Fransis Massi kitabında Nadir Şah Əfşarın Pişəvər bölgəsindəki ailəsindən və Britaniya ordusunda xidmət edən Şah övladlarının həyatı haqqında qısa, lakin dəyərli məlumatlar verir. Həmçinin, bizə Pakistandan göndərilən Nadir Şahın Pişəvərdəki Ailə şəcərəsinin və ailə üzvlərinin fotosunu da, sizlərə paylaşırıq.

Pişəvərdə 4 məşhur Qızılbaş məhəlləsi var;
1. Risaldar
2. Marviha
3. Chowk Nasir Khan
4. Gunj

Nadir Şahın nəsli "Risaldar" məhəlləsində məskunlaşmışdır. Məhəllə adını Nadir Şah Əfşarın nəslindən olan Risaldar-mayor Sərdar Məhəmməd xan Bahadır Qızılbaşdan (1824-1894) almışdır.

İngilis mayor Ç.F. Massi qeyd edir ki;

«Nadir Şah, İmperator (İmamverdi xanın babası)

Sərdar Məhəmməd xan Bahadır, 1747-ci ildə sui-qəsd nəticəsində öldürülən Nadir Şahın nəslindəndir. Məhəmməd xanın babası İmamverdi xan, Kabil hökmdarı Mahmud xanın vəziri məşhur Fateh xanın ögey qardaşı olan Sərdar Ata Məhəmməd xan ilə birlikdə Pişəvərə gəlmişdir. O, bir müddət şəhərə rəhbərlik etdi və vadidəki tayfalar arasında böyük nüfuz qazandı.

Sərdar Məhəmməd xan birinci Kabil müharibəsində iştirak etmiş və Pəncabın ilhaqından sonra Dafadar (kiçik zabit) rütbəsi ilə Bələdçi Korpusuna qoşuldu. Üsyanlar zamanı göstərdiyi qəhrəmanlıqlar ona Risaldar-mayor rütbəsi qazandırdı. O, 1873-cü ildə 2.280 rupilik illik pensiya ilə təqaüdə çıxmış və xidmətlərinə görə Laram kəndində 453 akre (183 hektar) torpağın mülkiyyət hüququ ona verilmişdir. 1876-cı ildə isə Laram, Kukar, Kite Lar Əhməd və Pişəvər şəhəri yaxınlığında gəliri illik 3.600 rupi olan münbit torpaq sahələri ona ömürlük mülkiyyət hüquqları ilə verilmişdir. O, Pişəvər bölgəsində Vitse-kral saray məclisinin əsas üzvlərindən biri idi.

Onun oğullarından Yusif Xan uzun illər boyunca Bələdçilər Korpusunda xidmət etmiş, Şahbaz Əli isə bir müddət Benqal Süvari Alayında xidmət göstərmişdir. Kiçik oğlu Şirəli Xan isə hazırda Bələdçilər Korpusunda xidmət etməyə davam edir.»

Mənbə; Charles Francis Massy, "Chiefs and families of note in the Delhi, Jalandhar, Peshawar and Derajat divisions of the Panjab. 1890. səhifə 469"

Ailə şəcərəsi və fotolarını bizimlə bölüşdüyü üçün Nadir Şahın nəslindən gələn Cənab Əli Azaan və Cənab Əli Turab Qızılbaşa təşəkkür edirik.

© Qızılbaş Qlobal İrsi Təşkilatının sosial media moderatoru, araşdırmaçı Vahid İbayev