https://innews.az/uploads/news/2024-07/_innews_b037682665466d6cb8d2af735_o.jpg
2024-cü ilin birinci yarısında Kaspersky təhlükəsizlik həlləri azərbaycanlı istifadəçilərin Telegram-ı təqlid edən fişinq resurslarına 5 mindən çox keçid cəhdinin qarşısını alıb.
Kaspersky analitikləri “Hamster Kombat” oyununa aludə olan istifadəçilərin məlumatlarını və pullarını oğurlamaq üçün fırıldaqçıların müraciət etdikləri ən çox yayılmış dələduzluq sxemlərini araşdırıblar. Təcavüzkarlar bütün dünyada fəaliyyət göstərirlər və müxtəlif fırıldaqçılıq sxemlərindən, o cümlədən rusdilli istifadəçilərə yönələn müxtəlif fırıldaqçılıq sxemlərindən istifadə edirlər.
Oyunun mahiyyəti. “Hamster Kombat” Telegram-da oynanan bir oyundur. O, messencerin daxilinə quraşdırılıb və xüsusi bot vasitəsilə işə salınır. Oyunun məqsədi kriptobirjanın gəlirlərini artırmaqdır. Bu, əsas qəhrəman olan ağ siçanın (hamster) ekrandakı görüntüsünə müntəzəm olaraq klikləməklə edilir. Nəticədə, oyunçu sikkələr "qazanır", bu, real pul dəyəri olmayan, lakin oyunda bonuslar və təkmilləşdirmələr almaq üçün istifadə edilə bilən oyundaxili valyutadır. Hazırda pulu çıxarıb valyutaya çevirmək (nə fiziki, nə də rəqəmsal) mümkün deyil. Bununla belə, təcavüzkarlar məhz bundan istifadə edir və bunun əsasında əfsanələr yaradırlar.
“Hamster” sikkəsinin pula dəyişdirilməsi ilə bağlı əfsanələr. Kaspersky mütəxəssisləri həmçinin fırıldaqçıların istifadəçilərə xidmətdə qeydiyyatdan keçmək üçün fişinq resursuna linklər göndərdikləri sxemi aşkar ediblər ki, bu resurs vasitəsilə onlar guya oyundan sikkələri çıxarıb lazımi valyutaya köçürə bilərlər. Pul çıxarmaq üçün istifadəçidən Telegram-a daxil olması xahiş olunur. Əslində, link vasitəsilə açılan resurs fişinqdir və qurban öz məlumatlarını ona daxil edərsə, təcavüzkarlar onun messencerdəki şəxsi hesabına giriş əldə edirlər. Təcavüzkarlar bundan məxfi məlumatları oğurlamaq, şantaj etmək və kontakt siyahısına saxta mesajlar göndərmək daxil olmaqla müxtəlif məqsədlər üçün istifadə edə bilərlər.
“Airdrop” adı altında kriptovalyuta cüzdanlarının oğurlanması. “Airdrop” - kriptovalyutanın pulsuz paylanması deməkdir. Bu, getdikcə daha çox yeni oyunçunu prosesə cəlb etmək üçün edilir. Fırıldaqçılar oyundaxili kriptovalyutanı deyil, məhz “Hamster” kriptovalyutasını, yəni siyahıya alındıqdan (kripto birjaya token əlavə edib ticarətə başlamaq) sonra əslində dəyərə malik olacaq valyutanı pulsuz almağı təklif etdikləri reklamlar yaradırlar. Əsl məqsəd kripto pul kisəsi məlumatlarını oğurlamaqdır. Onları saxta resursda daxil etmək bu məlumatları öz əli ilə təcavüzkarlara təqdim etməkdir.
Bundan başqa, fırıldaqçılar guya başlanğıc kapitalı pulsuz almağı təklif etdikləri saxta veb-resurslar yaradırlar ki, bu da guya bir neçə yüz təsadüfi seçilmiş istifadəçiyə şamil olunur. Amma əsl məqsəd kriptovalyutanı ələ keçirməkdir. Uduşlu sikkələri geri götürmək üçün kripto pul kisəsinə siyahıya alınmış kriptovalyuta (BTC) ilə komissiya ödəmək lazım gəlir. Qurban köçürmə edərsə, kriptovalyuta təcavüzkarların əlinə keçir.
Başqa bir mövcud kriptovalyuta ilə aşağı qiymətə “Hamster” kriptovalyutası almağı təklif edən fişinq resursları. “Hamster”in üzərinə klikləyən bütün oyunçular kriptovalyutanın hələ siyahıya alınmadığını bilmirlər, yəni oyun nəticəsində real pul əldə etmək hələ mümkün deyil. Fırıldaqçılar “Hamster” kriptovalyutasını “Ethereum” kimi mövcud valyuta ilə almağa imkan verən fişinq resursları yaradırlar. Əsl məqsəd potensial qurbanları aldadaraq kripto pul kisələrinə giriş məlumatlarını ələ keçirməkdir.
“Onlayn pul qazanmağın hər hansı yeni yolu dərhal fırıldaqçıların diqqətini cəlb edir. Hamster Kombat kimi ekrana toxunmaqla oynanan oyunlar onlar üçün məhsuldar sahədir. Xüsusilə nəzərə alsaq ki, oyunun yaradıcısı bu yaxınlarda TON blokçeynində Hamster Kombat tokeninin buraxıldığını elan etmişdi. Bir daha xatırladırıq ki, indi daha diqqətli olmalısınız, çünki token hələ buraxılmayıb. İnsanlar tez-tez asan pul qazanmaq üçün fürsət axtarırlar və fırıldaqçılar bu motivasiyadan yararlanırlar. İstifadəçiləri ayıq-sayıq olmağa və həvəsin pik vaxtında tənqidi düşüncəni unutmamağa çağırırıq”, - deyə Kaspersky-nin baş məzmun analitiki Olqa Svistunova qeyd edir.
Kaspersky mütəxəssisləri tövsiyə edirlər:
- İnternetdəki hər hansı bir məlumata tənqidi yanaşın, xüsusən də bu, maliyyə əməliyyatlarına aiddirsə;
- ikifaktorlu autentifikasiyadan istifadə edin və Telegram və digər proqramlarda avtorizasiya üçün birdəfəlik kodları paylaşmayın;
- Kaspersky Premium kimi fişinq və fırıldaq resurslarına köçürmə cəhdi zamanı xəbərdarlıq edəcək etibarlı təhlükəsizlik həlli quraşdırın.
