https://innews.az/uploads/news/2026-11/_innews_6ac3fbe8e12d26e54beec8f48_o.jpg
“Peşəkar Psixoloqlar” İctimai Birliyinin sədri, psixoloq və mediator Səbinə İsmayılova mediasiya prosesində psixoloji yanaşmanın, empatiyanın və effektiv ünsiyyətin əhəmiyyətindən danışıb.
Mediasiya yalnız mübahisələrin həlli və tərəflərin barışdırılması prosesi deyil. Bu, eyni zamanda insanlar arasında pozulmuş ünsiyyətin bərpasına, qarşılıqlı anlaşmanın formalaşmasına və münaqişələrin emosional səbəblərinin dərk edilməsinə xidmət edən mühüm mexanizmdir. Bu prosesdə psixoloji yanaşma xüsusi əhəmiyyət daşıyır.
“Bəzən insana həll yox, sadəcə dinlənilmək lazımdır. İnsan özünü eşidilmiş və anlaşılmış hiss etdikdə münaqişənin həlli üçün yeni imkanlar yaranır”, – deyə Səbinə İsmayılova bildirir.
“Ağrıdan Anlayışa – psixologiyanın mediasiyada rolu” mövzusuna toxunan Səbinə İsmayılova qeyd edir ki, hər bir münaqişənin arxasında çox zaman qorxu, qəzəb, məyusluq, inciklik və ifadə olunmamış emosional ehtiyaclar dayanır. Tərəflər bəzən mübahisəni hüquqi və ya məntiqi arqumentlərlə ifadə etsələr də, problemin dərinliyində həllini tapmamış münasibətlər və emosional gərginliklər mövcud olur.
Onun sözlərinə görə, mediator psixoloq olmasa da, mediasiya fəaliyyəti ciddi psixoloji bilik və bacarıqlar tələb edir. Mediatorun əsas vəzifəsi tərəflərə diaqnoz qoymaq deyil, neytrallığı qorumaq, hər iki tərəfi bərabər dinləmək, empatik ünsiyyət qurmaq və konstruktiv dialoq üçün etibarlı şərait yaratmaqdır.
Müsahibədə mediasiya prosesinin ən həssas məqamlarından biri kimi emosional gərginlik şəraitində neytrallığın qorunması xüsusi vurğulanır. Mediator həm tərəflərin hisslərini nəzərə almalı, həm də peşəkar sərhədləri və prosesin etibarlı çərçivəsini saxlamalıdır.
Səbinə İsmayılova hesab edir ki, mediasiyada texniki biliklər və peşəkar metodlarla yanaşı, insani münasibət, empatiya və dinləmək bacarığı da mühüm rol oynayır. Bəzən düzgün verilmiş bir sual tərəflərin öz ehtiyaclarını daha aydın dərk etməsinə və münaqişəyə fərqli prizmadan baxmasına kömək edir.
Mövzunun əsas mesajı ondan ibarətdir ki, mediasiya yalnız mübahisəni bitirmək deyil, tərəflərin bir-birini anlamaq imkanını yaratmaqdır. Psixoloji yanaşma isə bu yolda dialoqun, qarşılıqlı hörmətin və anlaşmanın formalaşmasına xidmət edir.
Ağrının olduğu yerdə anlayışa, münaqişənin olduğu yerdə isə dialoqa ehtiyac var. Çünki bəzən barışa aparan yol insanın sadəcə eşidilməsi ilə başlayır.
Səbinə İsmayılova
“Peşəkar Psixoloqlar” İctimai Birliyinin sədri
Psixoloq və mediator
Ən son xəbərləri səhifəmizdən də izləyin
